غذاهای ارگانیک

 

سیستم ایمنی گیاهان و كاربرد آن در كشاورزي ارگانيك

گیاهان دارای مکانیزم هایی هستند که خود را در برابر آفات و بیماری‌ها حفظ می کنندو ما از آن بعنوان سیستم ایمنی یاد می کنیم . آفات و بیماری‌ها بطور تصادفی به گیاهان حمله نمی کنند و گیاهان نیز نمی توانند با آفات و بیماریها مبارزه کنند.
بعضی از گیاهان در برابر یک یا چند بیماری یا آفات مقاوم هستند که به این حالت مقاومت می نامیم. در کشاورزی ارگانیک کشت گونه های مقاوم جهت کاهش خسارات ناشی از آفات و بیماری‌ها بسیار مهم است.
فاکتورهای زیادی بر مکانیزم مقاومت در گیاهان اثر دارد. یکی از این عوامل ژنتیک گیاهان است و بقیه فاکتورها با فاکتورهای محیطی در ارتباط است.
بعضی از گیاهان به محدوده وسیعی از آفات و بیماری‌ها مقاومت هستند و بعضی دیگر فقط به گونه های خاصی از آفات  وبیماریها مقاوم هستند. بعضی از گیاهان در تمام مراحل زندگی خود به آفات و بیماری‌ها مقاوم هستند و بعضی دیگر از گیاهان فقط در مرحله خاصی از زندگی به آفات و بیماریها مقاوم هستند.

مکانیزم های دفاعی  گياهان
مکانیزم های مختلف دفاعی را که گیاهان را در برابر آفات وبیماری‌ها مقاوم می کند می توان بصورت زیر طبقه بندی کرد:
1-غیر ترجیحی
این عوامل یا آفات را می ترساند یا اینکه جذابیتی برای تحریک آفات و نزدیک شدن آفات به گیاهان ندارند. بعضی از این مکانیزم ها شامل:
• رنگهایی که موجب جلب توجه آفات و نمی گردند.
• فقدان وجود مواد مغذی مورد نیاز آفات و بیماریها، رشد گیاه به گونه ای که پناهگاه مناسبی برای آفات و بیماریها نباشند.
• وجود موهای بلند یا چسبناک بر روی گیاه که اجازه راه رفتن و تغذیه از گیاه را به آفات و بیماری‌ها ندهد.
• بوی تند شدید و روغن های آروماتیک که باعث فرار آفات می گردند.
• پوشیدن سطح برگ از موم که باعث عدم نفوذ راحت حشرات و آفات می گردد.
2-دفاع فعال:
گیاهانی وجود دارند از حمله آفات پیشگیری کرده یا به آفات آسیب رسانده یا آفات را از بین می برند. و این احتیاج به مبارزه گیاه با آفات و بیماری‌ها دارد. بعضی از این مکانیزم ها شامل:
• وجود موادی بر روی برگ که باعث جلوگیری از متابولیسم آفات و بیماری‌ها می گردد.
• وجود مواد سمی در برگ که آفات و بیماری‌ها با خوردن آنها از بین می روند.
• ترشح مواد چسبناک از کرک ها که باعث ممانعت از حرکت آفات می گردد.
3-تحمل :
گیاهانی که تحمل آنها زیاد است بجای اینکه به مبارزه با آفات بپردازند. این گیاهان سریعاً برگهای کافی تولید کرده و بعد از حمله آفات بدون اینکه اثر بر رشد و عملکرد تولید داشته باشند.
4-گونه های مقاوم:
انتخاب خوب گونه های مقاوم احتیاج به مشاهده دقیق فرآیند آلودگی گیاه و تطابق پذیری گیاه هنگامی که در شرایط طبیعی قراردارد ، است. اگر یک گونه مقاوم پیدا کردید. تکثیر آن نیز مورد احتیاج است.

مثال :مدیریت بلاست برنج در ویتنام
کشاورزان ویتنام مرکزی در یک دوره آموزشی مدرسه کشاورزی در مزرعه شرکت کرده بودند.مطالعات بر اساس بیماری بلاست برنج(Pyricularia    grisea ) و استراتژی ها و مدیریت های آن بود. گروههای کشاورزان و مؤسسه بین المللی حفاظت برنج آزمایشی را برای انتخاب واریته برنج در طی چند سال طراحی کردند. و نتایج آن برای ایجاد گونه مقاوم به بلاست را منتشر کرد.
واریته Mt6 که توسط کشاورزان هاکان انتخاب شده بود امروزه در ده هزار هکتار از زمینهای شهر گوانگ نام کشت می گردد. و این واریته جایگزین واریته حساس IR 17494 گردید. کشاورزان این ناحیه فهمیدند که رنگ برنج را با استفاده از گونه های مقاوم به راحتی مدیریت کرد علاوه بر اینکه با استفاده از این گونه مقاوم مصرف کود ازت کاهش یافته و همچنین مصرف بذر نیز کاهش می یابد.

پيام هاي ديگران ()        link        ۱۳۸٦/۱/۱٧ - مهدی ابراهیمی